Bộ đồ thờ gia tiên đầy đủ gồm những gì

Ở cửa hàng đồ thờ, một bộ đầy đủ có thể lên tới hơn hai mươi món. Nhưng phần lớn ban thờ trong nhà chỉ cần một phần trong số đó.

Bộ đồ thờ gia tiên chia làm bốn nhóm theo công năng: nhóm trung tâm gồm bát hương và chóe, nhóm dâng lễ gồm kỷ chén, mâm bồng, nậm rượu, nhóm ánh sáng gồm đèn và chân nến, nhóm phụ trợ gồm ống hương và lọ hoa. Ban thờ nhỏ cần khoảng năm tới bảy món, ban thờ lớn thì thêm dần.

Nhóm trung tâm

Đây là nhóm không thể thiếu ở bất cứ ban thờ nào, dù nhỏ tới đâu.

Bát hương là món quan trọng nhất, nơi cắm nén hương hằng ngày. Nhiều nhà dùng một bát, nhiều nhà dùng ba bát để tách thần linh, gia tiên và bà cô ông mãnh. Chi tiết nằm ở bài cách đặt bát hương trên ban thờ.

Chóe thờ, thường ba chiếc, đựng gạo, muối và nước. Đây là ba thứ căn bản của bữa ăn, và chúng nằm cố định trên ban thờ quanh năm.

Bài vị hoặc ảnh thờ đặt ở vị trí cao nhất và lùi sâu nhất. Mọi món khác trên ban thờ đều phải thấp hơn phần này.

Nhóm dâng lễ

Nhóm này dùng để đặt đồ dâng lên, và số lượng tùy vào việc nhà cúng nhiều hay ít.

Trong nhóm này, mâm bồng và kỷ chén là hai món hầu như ban thờ nào cũng có. Các món còn lại thì tùy nếp nhà và tùy chỗ.

Nhóm ánh sáng và nhóm phụ trợ

Đèn thờ hoặc chân nến đặt một đôi hai bên, vừa cho ánh sáng vừa cân bố cục. Đèn dầu là cách cũ, đèn điện dùng nhiều hơn ở căn hộ vì an toàn hơn.

Lọ hoa một hoặc hai chiếc. Nhiều nhà theo lệ đông bình tây quả, tức lọ hoa một bên và mâm quả bên kia.

Ống hương đựng hương chưa dùng. Món nhỏ nhưng giữ cho mặt ban gọn, vì không có nó thì bó hương thường nằm lăn lóc.

Đỉnh hương và đôi hạc thành bộ tam sự, chỉ thêm khi ban thờ đủ rộng. Cách chọn nằm ở bài bộ đỉnh hạc gồm những món nào.

Sắm theo cỡ ban thờ

Đây là phần thực tế nhất, vì nó quyết định mua bao nhiêu món.

Ban thờ treo tường, rộng dưới tám mươi phân. Bát hương, một lọ hoa, một mâm bồng, bộ kỷ chén, một ống hương. Năm món là đủ và mặt ban vẫn còn chỗ thở.

Ban thờ tủ đứng, rộng một mét tới một mét sáu. Thêm ba chóe, một đôi chân nến, thêm mâm bồng thứ hai. Khoảng chín tới mười món.

Phòng thờ riêng hoặc nhà thờ họ. Thêm bộ tam sự, nậm rượu, bát sâm, có thể thêm đôi lộc bình đặt dưới đất hai bên.

Nguyên tắc chung: các món cộng lại không nên chiếm quá hai phần ba mặt ban. Phần trống còn lại là chỗ đặt mâm cỗ vào dịp giỗ và Tết, và nếu không chừa thì tới ngày lễ sẽ phải dọn bớt.

Mua lẻ hay mua theo bộ

Mua theo bộ thì chắc chắn đồng bộ về men và về cỡ, đó là ưu điểm lớn nhất. Nhược điểm là bộ bán sẵn thường có món nhà không dùng tới.

Mua lẻ thì linh hoạt hơn nhưng phải để ý hai điều: cùng dòng men, và cỡ phải ăn nhập. Một chiếc mâm bồng to hơn hẳn các món còn lại là thứ nhìn ra ngay.

Cách nhiều nhà làm: mua bộ cơ bản trước, dùng một thời gian rồi mới thêm món theo nhu cầu thật. Như vậy tránh được việc sắm món rồi cất trong tủ.

Ban thờ đủ không phải ban thờ nhiều món nhất, mà là ban thờ mà mỗi món trên đó đều có việc để làm.

Câu hỏi thường gặp

Ban thờ căn hộ nhỏ thì tối thiểu cần những gì?

Bát hương, lọ hoa, mâm bồng và bộ kỷ chén là bốn món cơ bản. Thêm ống hương thì gọn hơn. Các món còn lại đều là tùy chọn.

Có bắt buộc dùng ba bát hương không?

Không. Một bát là đủ và rất phổ biến ở căn hộ. Ba bát dùng khi muốn tách thần linh, gia tiên và bà cô ông mãnh, và đây là lệ khác nhau theo từng nhà.

Đồ thờ bằng đồng và bằng sứ nên chọn loại nào?

Tùy nếp và tùy ban thờ. Điều nên tránh là trộn hai chất liệu trên cùng một mặt ban, vì khi đó tổng thể nhìn rời rạc.

Sắm thêm món mới có cần xem ngày không?

Với các món thường thì không. Riêng việc bốc bát hương mới thì nhiều nhà giữ lệ xem ngày, và đó là chỗ nên hỏi người lớn trong họ.

Đọc thêm

• Sắp xếp ban thờ theo trục và thứ bậc

• Chọn mua bộ đồ thờ Bát Tràng

• Chóe thờ đựng gì