Cách chọn màu bình gốm hợp mệnh theo ngũ hành
Ở cửa hàng gốm, câu hỏi được nghe nhiều nhất không phải bình này bao nhiêu tiền mà là bình này có hợp tuổi mình không.
Theo cách tính ngũ hành dân gian, mỗi mệnh ứng một nhóm màu: Kim là trắng, Mộc là xanh lá, Thủy là xanh lam, Hỏa là đỏ, Thổ là vàng nâu. Đây là quy ước truyền lại, có ích ở chỗ nó thu hẹp lựa chọn chứ không phải ở chỗ hứa hẹn điều gì.
Bảng màu theo ngũ hành
Bảng dưới đây ghi lại cách tính đang được dùng phổ biến. Cần nói rõ ngay: đây là quan niệm dân gian, không phải một quy tắc có cơ sở kiểm chứng, và Cương Duyên không tư vấn theo mệnh cũng không hứa kết quả nào từ việc chọn màu.
Hành | Nhóm màu | Dòng men tương ứng |
|---|---|---|
Kim | Trắng, xám nhạt, ánh kim | Men trắng ngà, men rạn nhạt |
Mộc | Xanh lá, xanh rêu | Men ngọc, men xanh rêu |
Thủy | Đen, xanh dương, xanh lam | Men lam coban |
Hỏa | Đỏ, hồng, tím | Men đỏ, men hồng phấn |
Thổ | Vàng, nâu đất, be | Men nâu, men vàng, men da lươn |
Cách tính này còn có phần tương sinh: Thủy sinh Mộc, Mộc sinh Hỏa, Hỏa sinh Thổ, Thổ sinh Kim, Kim sinh Thủy. Vì thế người mệnh Mộc ngoài màu xanh lá còn hay chọn thêm màu xanh lam thuộc Thủy.

Chỗ cách tính này thật sự có ích
Một cửa hàng gốm có hàng trăm chiếc bình. Điều khó nhất khi chọn không phải chọn cái đẹp mà là biết bắt đầu từ đâu.
Cách tính ngũ hành làm đúng việc đó: nó thu từ hàng trăm xuống còn vài chục. Đây là lý do thật sự khiến nhiều người thấy nó hữu ích, và đó là một lý do chính đáng.
Nhưng nó chỉ là bước đầu. Sau khi đã khoanh được nhóm màu, còn một câu hỏi quan trọng hơn: màu ấy đặt vào phòng nhà mình thì trông thế nào.
Câu hỏi quan trọng hơn: màu ấy hợp với phòng không
Một chiếc bình chỉ đẹp khi nó tương phản vừa đủ với nền phía sau và với đồ đạc quanh nó. Đây là điều kiểm được bằng mắt, khác với chuyện mệnh.
Nhìn màu tường. Bình trắng đặt trước tường trắng thì biến mất. Tường sáng cần bình màu trầm và ngược lại
Nhìn màu gỗ. Gỗ sẫm đi với men sáng, gỗ nhạt đi với men lam hoặc men nâu
Nhìn ánh sáng. Đèn vàng ấm làm men lam trầm xuống và làm men nâu ấm hơn. Ánh sáng ban ngày thì ngược lại
Đếm số màu đang có trong phòng. Phòng đã nhiều màu thì chọn men trung tính, phòng đơn sắc thì chọn men có màu
Nếu màu theo mệnh và màu hợp phòng trùng nhau thì không có gì phải nghĩ. Nếu chúng khác nhau, nhiều người chọn theo phòng và giữ màu mệnh ở một chi tiết nhỏ, chẳng hạn đường viền hoặc một món phụ.

Một điều nên nói thẳng
Không có ghi chép hay nghiên cứu nào cho thấy màu men của một chiếc bình ảnh hưởng tới công việc, sức khỏe hay tài chính của người sở hữu.
Những lời hứa kiểu chọn đúng màu thì đổi được vận, chọn sai màu thì gặp trắc trở, đều không có chỗ dựa. Tin theo chúng chỉ khiến việc chọn một món đồ trang trí trở nên nặng nề hơn mức cần thiết.
Điều cách tính ngũ hành thật sự mang lại là một hệ màu có trật tự, và một cảm giác yên tâm khi quyết định. Cả hai đều có giá trị, và cả hai đều không cần tới lời hứa nào.
Với đồ thờ thì khác
Có một chỗ mà việc chọn màu nên theo nguyên tắc khác hẳn: ban thờ.
Ở đó, điều quan trọng nhất là toàn bộ các món cùng một dòng men. Một chiếc bình đúng màu mệnh nhưng lệch men so với bát hương và mâm bồng sẽ phá cả bố cục mặt ban.
Vì vậy với đồ thờ, dòng men của bộ đứng trước mọi cách tính khác. Chi tiết nằm ở bài chọn mua bộ đồ thờ Bát Tràng.

Chọn màu theo mệnh là một cách thu hẹp lựa chọn. Chọn màu theo phòng là cách quyết định lần cuối. Hai bước ấy đi cùng nhau thì việc mua bình hết khó.
Câu hỏi thường gặp
Không biết mệnh của mình thì làm sao?
Mệnh tính theo năm sinh âm lịch và tra được trong lịch vạn niên. Nhưng nếu không muốn tra, chọn theo màu phòng vẫn cho kết quả dùng được.
Màu mệnh và màu phòng khác nhau thì theo cái nào?
Phần lớn người chọn theo phòng, vì đó là thứ nhìn thấy mỗi ngày. Muốn giữ cả hai thì để màu mệnh ở một chi tiết nhỏ trên món đồ.
Một nhà nhiều người khác mệnh thì chọn thế nào?
Đây là chỗ cách tính theo mệnh không giải quyết được, vì một chiếc bình ở phòng khách thuộc về cả nhà. Lúc này chọn theo phòng là cách duy nhất hợp lý.
Men rạn thuộc hành nào?
Tùy sắc nền. Men rạn ngả trắng thường được xếp vào Kim, men rạn ngả nâu vào Thổ. Cách xếp này không thống nhất giữa các nguồn.




